Przejdź do treści

Sprawdź zapisy o polach eksploatacji, licencji i prawach autorskich w umowie

Podpisujesz umowę na logo, projekt wnętrza, kod, wideo albo fotografię? Sprawdź formę pisemną pod rygorem nieważności, pola eksploatacji, prawa zależne do przeróbek i wypowiedzenie licencji.

W następnym kroku dodasz zdjęcie lub plik PDF w oknie rozmowy

Analiza ma charakter edukacyjny i przygotowawczy. W projektach brandingowych, wydawniczych i IT skonsultuj docelowe klauzule IP z radcą prawnym lub adwokatem.

Cztery błędy w klauzulach praw autorskich, które paraliżują biznes

  1. 01

    Dopilnuj formy pisemnej pod rygorem nieważności przy przeniesieniu i licencji wyłącznej

    Zwykły skan odesłany mailem ani opłacona faktura NIE przenoszą autorskich praw majątkowych ani nie dają licencji wyłącznej (art. 53 i 67 ust. 5) — konieczny jest podpis własnoręczny lub kwalifikowany!

  2. 02

    Wymień wyraźnie pola eksploatacji znane w chwili zawarcia umowy

    Ogólnikowe zdanie „przenosi wszelkie prawa na wszystkich polach eksploatacji” jest wadliwe wobec art. 41 ust. 2 — trzeba konkretnie wyliczyć utrwalanie, zwielokrotnianie, internet i obrót.

  3. 03

    Dodaj odrębną zgodę na wykonywanie praw zależnych i wydanie plików źródłowych

    Samo nabycie praw majątkowych nie daje jeszcze prawa do przeróbek i tłumaczeń utworu przez inną agencję (art. 46 i 2) — dopisz prawa zależne oraz obowiązek przekazania plików edytowalnych.

  4. 04

    Uważaj na mechanizm wypowiedzenia licencji z art. 68 ustawy autorskiej

    Licencję bezterminową twórca może wypowiedzieć z rocznym wyprzedzeniem, a licencję dłuższą niż 5 lat uważa się po 5 latach za zawartą na czas nieoznaczony — przy kluczowych zasobach bezpieczniejsze jest przeniesienie praw.

Przykład działania

Klauzula przesłana zamawiającemu we wzorze grafika

§ 5. Z chwilą wysłania skanu umowy mailem Wykonawca przenosi na Zamawiającego całość praw autorskich osobistych i majątkowych na wszelkich istniejących i przyszłych polach eksploatacji.

Trzy błędy nieważności w jednym zdaniu i sposób naprawy

1. Skan wysłany mailem nie zachowuje formy pisemnej (własnoręcznej ani podpisu kwalifikowanego) — przeniesienie majątkowych praw autorskich będzie z mocy art. 53 bezwzględnie nieważne! 2. Autorskich praw osobistych (autorstwa) w polskim prawie w ogóle nie można zbyć ani się ich zrzec (art. 16) — reguluje się jedynie zobowiązanie do ich niewykonywania i nadzoru. 3. Nie można skutecznie objąć umową pól eksploatacji nieznanych w chwili jej zawarcia (art. 41 ust. 4) — wymień konkretne pola eksploatacji, dodaj prawa zależne i podpiszcie dokument papierowo lub podpisem kwalifikowanym.

Pozornie najszersze zdanie „przenosi całość praw skanem na wszystkich polach” w zderzeniu z ustawą zostawia zamawiającego niemal z niczym.

Najczęściej zadawane pytania

Czy pracodawca na umowie o pracę nabywa prawa autorskie do utworów pracownika automatycznie?

Jeżeli z umowy o pracę i zakresu obowiązków wynika tworzenie utworów, pracodawca z chwilą przyjęcia utworu nabywa prawa majątkowe w granicach celu umowy (art. 12), a do programów komputerowych pierwotnie z mocy art. 74 ust. 3 — na B2B ten automatyzm nie działa!

Czy kupując projekt logo muszę osobno dopłacać za każde wymienione pole eksploatacji?

Nie musisz dopłacać osobno, jeśli w umowie wyraźnie zaznaczycie, że ustalone wynagrodzenie ryczałtowe obejmuje przeniesienie praw na wszystkich wymienionych w umowie polach eksploatacji oraz wykonywanie praw zależnych (art. 45 ustawy).

Czy twórca po przeniesieniu pełni praw majątkowych może wciąż pokazać dzieło w swoim portfolio?

Samo autorstwo pozostaje przy twórcy, ale rozpowszechnianie utworu (np. publikacja plików na stronie agencji) po przeniesieniu praw majątkowych wymaga wyraźnego zastrzeżenia w umowie tzw. licencji zwrotnej do celów autopromocji.

Dowiedz się więcej

Powiązane poradniki i wyjaśnienia do tego zadania